Psychische impact van inflammatoire darmziekten

Preview

De verzamelnaam (idiopathische) chronisch-inflammatoire darmziekten (meestal IBD genoemd naar Inflammatory Bowel Disease) betreft een groep chronische darmontstekingen door onbekende oorzaak, waar colitis ulcerosa (CU) en de ziekte van Crohn (M. Crohn) toe gerekend worden. Ziekten als IBD dienen zich aan ‘zonder aanzien des persoons’ en hebben behoorlijk wat psychische impact.

Er kunnen echter grote verschillen tussen mensen bestaan qua persoonlijkheidskenmerken, belastbaarheid en improvisatietalent. Wie is ‘voorbereid’ op de tegenslag verder te moeten leven met een chronische ziekte? Sommige IBD-patiënten kampen al met aanzienlijke persoonlijke of relationele problemen in privé- of werksfeer of hebben een psychiatrische voorgeschiedenis.

Onderzoek

Voor ziektespecifieke persoonlijkheidsfactoren in verband met M. Crohn zijn overigens geen aanwijzingen gevonden (Enck & Schäfer, 1996). Deze auteurs hebben een overzicht gewijd aan meer dan vijftig jaar psychosomatisch onderzoek naar de ziekte van Crohn en konden geen belangrijke rol aantonen van psychiatrische of persoonlijkheidsfactoren bij het ontstaan van de ziekte. Zij veronderstellen dat het chronische karakter van de ziekte verantwoordelijk kan zijn voor psychiatrische/psychopathologische factoren en dat een gebrekkige hantering (coping) van de gewone dagelijkse beslommeringen daarbij een grote rol kan spelen.

Exacerbatie

Het slechte nieuws een chronische ziekte te hebben kan meer zijn dan mensen kunnen verwerken en accepteren; ook exacerbatie van het ziektebeloop kan aanleiding zijn om te ‘decompenseren’. Bovendien kan, reactief op de verliesgebeurtenis, ofwel het verlies van gezondheid, een depressie ontstaan. Ook de behandeling met bepaalde medicamenten kan tot depressieve klachten leiden. Prednison (corticosteroïden) en Sulfasalazine zijn voorbeelden. Het minderen of stoppen met medicijnen, Prednison bijvoorbeeld, kan leiden tot onthoudingsverschijnselen, c.q. stemmingswisselingen.

Lees hier het hele hoofdstuk Inflammatoire darmziekten, medische en psychologische aspecten uit het boek Psychosociale zorg bij chronische ziekten

Foto: PicScout


Tip

Diagnostiek van alledaagse klachten, J. J. B. de Groot, B. Terluin, H. de Vries, A. T. F. Beekman